Osteomalasi
Osteomalasi
Kemiklerin mineral maddelerinin eksilmesi nedeniyle yumuşaması. Kemiğin, kıkırdağında bulunan ve bir mineral tuz olan hidroksiapatit, kemiğin dayanıklı olmasını ve çabuk iyileşmesini sağlar. Herhangi bir nedenle bu mineral tuzdan yoksun kalan kemik, yumuşar ve direncini yitirir.
Kemik genel olarak, kalsiyum ve fosfat içeren tuzlardan meydana gelir. Besinlerle vücuda giren bu tuzların belirli bir miktarı vücutta kalır, fazlası dışkı ile vücuttan atılır. Normal olarak, hergün belirli bir miktar kalsiyum ve fosfat sidik ile dışarı atılır. Böylece bu iki mineralin vücuda giren ve vücuttan atılan miktarları arasında bir denge sağlanır. Eğer bu düzen aksar ve vücuttan normalden fazla kalsiyum ya da fosfat atılırsa, osteomalasi oluşmaya başlar.
Kalsiyum dengesini sağlamak için, beslenme yöntemi yeterince kalsiyum alınacak şekilde düzenlenmelidir. Ancak kalsiyumun vücutta soğurulabilmesi için. D vitamini gereklidir. Bu nedenle beslenme yönteminde D vitaminine de yer ayrılmalıdır. Vücut için fazla fosfor gerekli olmadığından fosfor almak için belirli bir beslenme yöntemi uygulamak gerekmez.
Başlıca kalsiyum kaynakları süt ve sütten yapılan yiyeceklerdir. Tereyağı, yumurta ve balıkyağı ise D vitamininin elde edildiği başlıca besinlerdir. Güneş ışınları da, D vitamininin sağlandığı önemli bir kaynaktır. Bu nedenle sıcak ve güneşli yerlerde yaşayan insanlarda D vitamini ya da kalsiyum eksikliğinden doğan hastalıklara pek rastlanmaz. Osteomalasi, genellikle yaşam koşulları kötü olan ya da soğuk yörelerde yaşayan insanlarda görülür. Geleneklere bağlı ülkelerde sürekli örtünen ve bu nedenle güneşten yoksun kalan kadınlarda; art arda birçok doğum yapan kadınlarda ya da sürekli olarak belirli besinlerle beslenen kişilerde de osteomalasi oluşabilir.
Beslenmeleri düzenli ve yeterli olan kişilerde de osteomalasi görüldüğü olur. Bağırsakların görevini yapamaması sonucu yeterince. kalsiyum ve D vitamini soğurulmaması osteomalasiye yol açar. Bazı ülserli hastalarda, ameliyatla midenin bir kısmı çıkarıldıktan sonra, soğurma işlevinin aksadığı ve osteomalasi oluştuğu görülür.
Böbrek yetersizliği olan hastalarda da pek ender olarak osteomalasi meydana gelebilir. Böbrek yetersizliği sonucu, vücutta D vitaminine karsı bir direnç oluştuğu, böylece yeterince D vitamini bulunduğu halde bunun etkili olmadığı saptanmıştır. Böbrek yetersizliği nedeniyle oluşan osteomalasinin tedavisi oldukça güçtür. Hastaya çok fazla miktarda (normal dozun 50 katı kadar) D vitamini vermek gerekir. Diğer nedenlerle oluşan osteomalasiyi tedavi etmek için belirli beslenme yöntemleri düzenlenir. Tedavi sonunda bazı belirtiler, örneğin kemik yapısında oluşan değişiklikler, kemik ağrıları, ya da kanda kalsiyum oranının düşmesi sonucu kaslarda görülen zayıflık ve seyirme önlenir. Ancak kemiklerde meydana gelen yozlaşmalar tedavi edilemez.
