Sedef Hastalığı Artriti

Sedef Hastalığı Artriti

Eş İsim: Psoriatik artrit.
Tanımı: Sedef hastalığı olanlarda görülen eklem hastalığıdır.
Tarihçe ve önemi: Sedef hastalığı ile birlikte eklemlerin hastalanabileceği 19′uncu asrın başından beri bilinmekle beraber bunun romatoid artride ait olduğu sanılmakta idi. 35 yıldan beri sedef hastalığının kendine özgü özellikleri olduğu kabul edilmiştir. Benzerlikleri nedeniyle se-ronegatif aıtritier içinde yer almaktadır.

Sıklık: Toplumda sedef hastalığının (psoriasis) sıklığı % 1 – 2, sedef hastaları içinde eklem problemi olanların sıklığı da % 7 civarındadır. Kadınlarda biraz daha sıktır. Başlangıç yaşı 34 – 45 arasıdır.
Nedeni: Sedef hastalığının ve artritinin nedeni bilinmiyor. Kalıtımın önemli bir rol oynadığı kabul edilmektedir. Son yıllarda doku grupları ile yapılan çalışmalar da bu görüşü desteklemektedir.
Klinik özellikleri: sedef nastalıgı artriti değişik şekillerde olabilir. Hafiften çok ağır şekillere kadar değişik dereceler görülür, en karakteristik eklem tutulumu, el parmak, uç eklemlerinin (distal interfalangeal) eklemlerin ağrıyarak şişmesi şeklindedir. Bir kısım vakalar romatoid art-rite benzer, bazılarında spondilit gelişir. Bunlar bir arada da olabilir. Art-ritli vakalarda tırnak psoriasis’i daha sıktır, çoğu kez, önce sedef hastalığı sonra artrit, daha az vakada da tersi görülür. Seyrek de olsa ağır eklem yıkımına bağlı şekil bozuklukları ve sakatlık ortaya çıkar.
Laboratuvar ve röntgen: sedimantasyon çoğu kez artmış olup hafif kansızlık ve kandaki lökosjt sayısında artma vardır. Romatoid faktör testi çoğunlukla negatiftir. Röntgen tetkiki önemli ipuçları verebilir. Spon-dilitin varlığını ve ekleme yakın kemiklerin durumunu ortaya koymakta yardımcıdır.
Teşhis ve ayırıcı teşhis: Psoriasis’i olan bir insanda başka bir nedene bağlanmayan eklem hastalığı varsa teşhis kolaydır. Psorlasis’in olmadığı ya da hafif veya şüpheli olduğu yakalardaki artritin, sedef hastalığına bağlı olup olmadığını söylemek güç olabilir. Bu bakımdan çok iyi bir deri ve tırnak muayenesi ile iyi bir romatolojik muayene, aile bireylerinde sedef hastalığı olup olmadığının araştırılması ve röntgen incelemesi gerekir. Ayırıcı teşhiste, sedef hastalığı ve artrit bakımından ayrı ayrı durulmalıdır, sedef hastalığına benzer deri ve tırnak hastalıkları, romatoid artrit, artroz, Reiter sendromu, gut vb. üzerinde durulmalıdır.
Erken yaştaki kadınları tutan, birçok eklemi hastalandıran ve röntgende ağır kemik değişiklikleri olan vakaların kötü gidişil oldukları söylenebilir. Hastalık genellikle hafiftir. Bazı vakalarda eklemlerdeki ağrı ve şiş, hareket kısıtlanmaları hastayı sık sık rahatsız edebilir.

Tedavi: Sedef hastalığı artriti’nin tedavisi romatoid artrit tedavisine oldukça benzer. Hafif vakalarda koruyucu önlemler, kortizonsuz an-tiromatizmal ilaçlar yeterli olabilir. Daha ağıc vakalarda küçük dozda kor-tikosteroidler eklenebilir, yavaş etkili ilaçlar (klorokin, altın ve penisila-mln) ve bağışıklığı bastıncı ilaçlar flmmüno-süpresifler) verilebilir. Son yıllarda, küçük dozdaki metotreksatla olumlu sonuçlar alınmaktadır. Bazı ilaçlar artrife yararlı olduğu halde psoriasis’e dokunabilir (aspirin, fenil-butazon, altın, penisilamin gibi). Güneş ve ılık denizlerden yararlanılır. Ağır deformiteler ve kalça lezyonu olan vakalarda cerrahi yöntemler uygulanır.